Ana Sayfa Türkçe English Künye İletişim Rss

Kırgızistan Yanıyor, on Binler Yollarda Perişan

Asya

- 14.06.2010, 13:03:13
Yazdır Yazı Boyutu: [ + ] [ - ]
Kırgızistan Yanıyor, on Binler Yollarda Perişan
Sovyetler'in acımasız bir şekilde varlığını inşa ettiği etnik parçalanmalar ve çatışma alanlarından biri daha yeniden patlak verdi.
Facebook Digg Del.icio.us
Reddit Mixx StumbleUpon
Google Yahoo

Fergana Vadisi'nin masum insanları yine kirli bir oyuna kurban. Orta Asya coğrafyasının en verimli topraklarında birbiri içine katılmış toplulukların 1990'da ilk karşı karşıya gelmelerinde bine yakın kişi hayatını kaybetmiş ve Sovyet askerleri bölgeye gelerek olaylara müdahale etmişti.

Andican'da Mayıs 2005'de ayaklanan halka sert bir şekilde karşılık verilmişti. Olayda çok sayıda kişi yaşamını yitirmişti. Olaylardan sonra Özbekistan Cumhurbaşkanı İslam Kerimov, ABD başta olmak üzere batılı ülkeler ilişkileri kesmiş, ABD askeri üssü Hanabad'ı kapatmış, Rusya ve Çin'le stratejik ortaklığa doğru ilerleyen bir dış politikaya yönelmişti. Bölgeye gerçekleştirdiğimiz ziyarette olaya tanıklık edenlerin titreyen sesleri ile anlattıkları hikayeleri unutmak mümkün değil. Gizli bir el, maskeli gruplar, iki tarafa da ateş eden vicdani kalmamış canavarlar. Özbekistan'dan kaçarak Kırgızistan'a sığınmaya çalışan yaşlı, kadın, çoluk çocuk ve binlerce masum. Olaylara müdahaleden sonra BM'den basit bir kınama... Bölgede oyunu kuranlar, olayların üzerine kanlı bir perde çekmekle yetindi.

Kırgızistan üç süper gücün stratejik hesaplarının tam orta noktasında yer alıyor. Rusya, Çin ve ABD'den hiç birinin bölgeyi bir diğerine bırakma niyeti yok. Güney Asya'da varlığını sürdürmek, Afganistan bataklığından sağ selamet çıkmak isteyen Barack Obama yönetiminin Bişkek'e her zamandan daha çok ihtiyacı var. Afganistan operasyon bölgesine sadece 300 kilometre mesafede olan Manas askeri üssünü bırakması neredeyse imkansız. Rusya yanlısı Askar Akayev iktidarının 2005'de Lale devrimi ile devrilmesi ve batı yanlısı Kurmanbek Bakiyev iktidarının yönetime gelmesi Washington'un hedefi için yeterli olmadı. Zira değişen şartlarda Rusya Kadife Devrim'le batı saflarına geçen Gürcistan'a girdi, ABD'de Cumhuriyetçiler iktidarı kaybetti ve Turuncu Devrim ülkesi Ukrayna'da Rusya yanlısı Viktor Yanukoviç Cumhurbaşkanı seçildi. ABD, nükleer füzelerde indirim anlaşması ve diğer dengeler açısından Moskova ile yeni bir sayfa açmak zorunda kaldı.

Bakiyev yönetimi üç başkent arasında değişen dengeleri tam göremedi ve ikili dış politika oyunu Moskova'nın tepkisini çekti. Özellikle Bakiyev'in 2 milyar dolar kredi desteği karşılığında Amerikan üssünü kapatacağı sözünü vermesi ve sonrasında da Washington'la yüksek kira bedeli karşılığında yeni bir anlaşma imzalaması sonunu hazırladı. Nitekim Nisan ayında bölgede gerçekleşen ayaklanmada Cumhurbaşkanlığı sarayı iki günde el değiştirdi. Asker ve güvenlik güçlerinin de ayaklanmadan yana olduğu değişiklikte yaklaşık yüz kişi hayatını kaybetti ve binden fazla kişi de yaralandı. Önce güneye, ardından Kazakistan'a kaçan Bakiyev'e Rusya sahip çıkmadı. Rusya ile ilişkileri kısmen soğuyan Belarus Cumhurbaşkanı Aleksander Lukaşenko, Bakiyev'e sığınma hakkı verdi. Bakiyev doğrudan müdahil olmasa da oluşturduğu dev klanının iktidarı bırakmaya niyeti yok. Bölgede yeni oyun kuranlar, ülkenin bölünmesi dahil, her türlü alternatifi göze alabilecek kadar acımasız.

Geçici Hükümet Başkanı olarak ortaya çıkan Roza Otunbayeva'yı ilk arayan Rusya Başbakanı Vladimir Putin oldu. Ardından bölgedeki üssünü tehlikeye sokmak istemeyen Washington doğrudan temasa geçti ve askeri üs parasını geçici hükümete ödedi. Rusya mali destek sözü verse de Otunbayeva'nın ne kadar iktidarı elinde tutabileceğini görmek istiyor. Otunbayeva'nın Rus askeri talebine Moskova ilk etapta cevap vermedi. Zira Rusya'nın yaklaşan 2012 Devlet Başkanlığı seçimleri öncesi bölgeden gelecek Rus asker kaybını tek başına üstlenmesi mümkün değil. Bölgenin güvenlik örgütü olarak oluşturulan Kollektif Güvenlik Anlaşması Örgütü çerçevesinde bir müdahale masaya yatırılıyor. ABD'den, Avrupa Birliği'nden ya da Birleşmiş Millet'lerden somut bir adım atan yok. Herkes olayların sakinleşmesi için çağrıda bulunuyor.

Devrik lider Bakiyev'in taraftarlarının organize ettiği iddia edilen saldırılarda, Otunbayeva'ya destek verdiği belirtilen Özbek etnik gruplar hedef seçildi. 27 Haziran'da ülkeyi referanduma götürmemek ve tam bir kaos oluşturmak isteyen eli kanlı, yüzleri maskeli gruplar yine devrede. İki tarafa da ateş ediyorlar. Özbek grupların verdiği bilgilere göre ölü sayısı 500'leri aşmış durumda. Rus ve Kırgız arkadaşlarına sığınan Özbek azınlıklar Oş ve Celalalabad kentlerinde bir haftadır dışarı çıkamıyor. Yaşlı, kadın, çoluk çocuk on binlerce masum yollara dökülmüş durumda. Yüz bine yakın Özbek sınırı geçerek Özbekistan'a sığındı. On binler de iki gündür kaçak göçek, aç susuz yürüdükleri yolun sonunda komşu ülkeye geçerek canlarını kurtarmak istiyor. Orada ise onları Özbekistan'ın kendi imkanları ile kurduğu derme çatma çadırlar ve mülteci kampları bekliyor.


isra haber
Yazdır
DİĞER HABERLER
Çin de Suriye'ye Gözlemci Gönderecek
Asya'dan Filistin'e Konvoy
Azarbeycan'daki Kudüs Günü Etkinliği'ne Polis Müdahalesi
İHH Ekipleri Kırgızistan'da Yaraları Saracak
Kırgızistan'da Şiddetin Önüne Geçilemiyor
Gazze'ye Bir Yardım Filosu da Malezya'dan
Ahmedinejad Çin'den ABD'yi İkiyüzlülükle Suçladı
Malezya'dan Mavi Marmara Şehitlerinin Ailelerine Yardım
Çin, Takasın Türkiye'de Yapılmasına Destek Veriyor
Hindistan'dan Mumbai Eylemcisine İdam Cezası
Tasfiye Dergisi
ÇOK OKUNANLAR : Asya
  ANALİZLER diğer
Bir Dönüşümün İbretlik Hikayesi
Son gelişmeler de göstermektedir ki İstanbul İslamcılığı ve ağır abi sendromu son demlerini yaşamaktadır.
Kadrican MENDİ
Suriye'ye Müdahale
Şimdi Türkiye'nin bir çılgınlık yapıp müdahale ettiğini varsayacak olursak maliyet ne olacak, ona bakalım.
Ali BULAÇ
İstanbul İslamcılığı Düşerken
Gücü iktidara yaslanarak bulanlar, o gücün koltuklarla birlikte devrileceğini nasıl unutabilmektedir?.
Beytullah Emrah ÖNCE
Romantik Beklentiler, Nostaljik Umutlar
Karşı karşıya bulunduğumuz tarihsel olaylar, hareketler, ayaklanmalarla ilgili olarak niceliksel ölçütler kullanmak gibi bir zaafımız var.
Atasoy MÜFTÜOĞLU
NATO, Türkiye ve İslam Dünyası
İşaret ettiğim ideal politiği, reel politiğe dönüştürecek özgür nesiller gelecektir, Tih sürgünü 40 yıl sürse bile, o gün gelecektir.
Ali BULAÇ
“Suriye'nin Dostları”: Yenildik; Ama…
Bir ay içerisinde Annan planını baltalamayı başaramazsalar, “Dostlar”ın “Suriye devrimi” tabutunun son çivisi Paris toplantısında çakılır.
Alptekin DURSUNOĞLU
Tarihi ve Felsefi Yönleriyle Demokrasi
Demokrasi sadece araçları bulunan bir devlet yönetimi şekli olmayan, aynı zamanda bir felsefesi bulunan değerler bütünüdür.
HAMZA ER
İhtiraslar ve Muhterisler Çağında Yaşamak
Emperyal güçler "Arap Baharı" ya da "devrimleri" olarak anılan süreçleri evcilleştiriyor ve devrimleri maaşa bağlıyor.
Atasoy MÜFTÜOĞLU
Fe Eyne Tezhebun?
Emperyalist katillerden silah talep etmek "Türkiyeli Müslümanlar"a yakışıyor mu? Bu adım, Türkiye İslami hareketindeki yeni bir kırılmanın habercisidir.
Şükrü HÜSEYİNOĞLU
Ha Gayret ...
Ha gayret hele bir şu Suriye’yi de özgürleştirelim, İran ve hizbullahın başını ezip bölgemizdeki şia tehlikesini de etkisizleştirelim.
Kadrican MENDİ
Suriye'de Dolaşan Kanlı Gömlek
Evet, Suriye’de dolaşan gömlekteki kan Suriyelilerin, bunu görüyoruz.
Beytullah Emrah ÖNCE
Ortadoğu'nun Şiddet Sabitesi?
Ortadoğu son bir yılda son zamanların en önemli siyasal ve toplumsal hareketliliğini yaşıyor.
Akif EMRE
Gerçekleri Görme Yetisini Kaybetmek
Küreselleşme süreçleriyle birlikte, bizler de yeni bir uzama girdik.
Atasoy MÜFTÜOĞLU
Suriyeli Devrimcilere
Batıya, ABD'ye, Araplara ve Türkiye'ye güvenmeyin! Çünkü Siz onların sizin için neler planladıklarını daha iyi bilmektesiniz.
Eymen EL ZEVAHİRİ
Suriye Devrimi
Tarih, 16-9-1931 gösterdiğinde öncü mücahit Ömer Muhtar İtalya sömürüsüne karşı ülkesi Libya'yı müdafaa ettiği için darağacında asılmıştı.
Kemal HATİP
Suriye Halkı, Rejim ve Arap Birliği'nin Kurbanı
Suriye iki türlü izolasyonla karşı karşıya.
Abdülbari ATWAN
Suriyeli Devrimcilere Uyarılar
Suriye halkını savunma naraları atanlara baktığımda aslında hedef ve gayelerinin Suriye halkı ve özgürlüğü olmadığını görüyorum.
Prof. Abdussettar KASIM
diğer analizler »
Copyright © 2012 israhaber

israhaber bünyesindeki haber ve fotoların her hakkı saklıdır. Kaynak gösterilmeden alınamaz
IE 6+ // Firefox 2+, [ 1024 x 768 ] // Macromedia Flash // Tasarım ve Kodlama artıweb